Coronacolumn #49: Creëren

Hoewel sommige mensen zeggen dat het nog tot 2023 kan duren voordat er een vaccin is en we dus van dit hele gedoe verlost zijn, was er gisteren weer een beetje positief nieuws.

Allereerst dat het vaccin al blijkt te werken op apen. Is dat een voordeel? Dat weet niemand. De apen hebben het loodje in ieder geval niet gelegd, dus het is wat dat betreft ongevaarlijk. Maar als het op apen werkt, wil het nog niet zeggen dat het op mensen werkt. Als het op mensen getest gaat worden, moet dat op een plek waar het virus nog vrij intens heerst. Dan vaccineer je de nog gezonde mensen en kijk je of er minder ziek worden. Mijn egoïstische ik denkt dan: mij niet gezien! Dat doen anderen maar. Ik kan me overigens niet voorstellen dat er wel mensen zijn die graag proefkonijn zijn en dus willen riskeren dat ze ernstig ziek worden.

Welk goed nieuws mij meer tot de verbeelding spreekt en fantastisch zou zijn als het waar was, is dat er in september al een vaccin zou kunnen zijn. En dan niet september volgend jaar, maar september aanstaande! Er is dan wel direct een tekort, omdat praktisch de hele wereld ingeënt moet worden. Er zullen dus onwaarschijnlijke hoeveelheden gemaakt moeten worden. Dat gaat eigenlijk niet lukken, is de boodschap. Daarom is niet één, maar zijn er meerdere bedrijven bezig met het ontwikkelen van een vaccin. Wellicht hopen ze dan dat er verschillende goedgekeurde vaccins tegelijk klaar zijn.

De hele toestand roept nu al weken vele vooralsnog onoplosbare vragen op. Grote, maar ook kleine vragen. Een kleine vraag die in mij opkwam: waarom is de IKEA in hemelsnaam open? Tja, ik weet dat natuurlijk wel. Het gaat om de financiën. En het bedrijf wordt aangestuurd vanuit Zweden. Zij zitten bijna niet op slot. Cafés zijn daar gewoon open en ze zijn stomverbaasd dat wij hier zo overdreven doen.

Ze hebben vast daarom besloten de deuren te openen. Ik begrijp de keuze dus wel. Het eigenlijke onbegrip zit ‘m in de afnemer. De consument kan er toch voor kiezen gewoon niet te gaan en besluiten die smerige gehaktballetjes over een paar maanden weer te eten? Blijf gewoon weg. Ga niet als een gek in de rij staan alsof het een attractie is. Maak zelf eens een mooie kast. Moet u wel even naar de bouwmarkt. Maar daar is het hoe dan ook rustiger dan bij de IKEA. U hebt alle tijd om het zelf te maken en als het niet mooi wordt, maakt dat niets uit. Het is geen eerste levensbehoefte. Nog een voordeel: u hoeft zich ook een keer niet te ergeren aan het in elkaar zetten van een foeilelijke kast die na een paar maanden scheef zakt omdat je op onverklaarbare wijze vijftien schroeven over hebt. Heerlijk.

Coronacolumn #48: Ver

Op dit moment zit ik op één van de Waddeneilanden. Het voelt een beetje alsof ik daarmee iets doe dat ongepast is, maar ik doe niets anders dan thuis. Een beetje wandelen, fietsen en binnen zitten. Maar dan met het geschreeuw van meeuwen om me heen. Een gevoel van vrijheid, terwijl je toch binnen bent. Overigens is dit een beetje thuis voor mij: ik kom hier zeer regelmatig omdat mijn ouders er al jaren een huisje hebben. Huisjes worden hier weer verhuurd overigens, maar bijna niemand komt.

Kans op besmetting is overigens bijna nul: overal is ruimte zat om uit te wijken en de mensen die je tijdens een wandeling van drie kwartier ziet zijn op één hand te tellen. En soms hoef je niet eens te tellen. Dan zie je niemand. Een gekke gewaarwording, want normaal gesproken is het in deze periode een drukte van belang met toeristen. Meivakantie.

Toch zal het deze zomer drukker worden op Nederlandse vakantieparken. Er schijnt nu al een run te zijn op huisjes. Omdat de buitenlandgangers nu niet naar het buitenland kunnen. Bij Op1 zaten gisteravond columniste Nynke de Jong en mijn grote held Maarten van Rossem om te vertellen over vakantie in eigen land.

De Jong gaat meestal op vakantie in eigen land. Van Rossem is vaak op Texel. Hij stipte het fijne Hollandse klimaat vooral aan. Hij houdt van wandelen en dat kan in Zuid-Frankrijk met zesendertig graden niet. Daarnaast spreken de mensen in Frankrijk Frans, in Spanje Spaans en in Duitsland Duits. Gewoon Nederlands kunnen praten is toch heerlijk op vakantie? Daarnaast heeft Nederland een zeer grote diversiteit aan landschappen voor zo’n klein land. Ik ben het roerend met ze eens.

Diederik Gommers, voorzitter van de intensive care-vereniging, zat ook bij Op1. Hij schreef enkele dagen geleden in een brief dat de slechte spreiding van coronapatiënten komt door de houding van de noordelijke ziekenhuizen. Ze zouden patiënten weigeren. De topman van een groot ziekenhuis uit het noorden was des duivels. De plekken worden volgens hem wel degelijk aangeboden, maar niet ingevuld. Gek genoeg beweerde Gommers gisteravond dat de noordelijke provincies de zuidelijke provincies juist heel erg geholpen hebben. Tegenstrijdig. Maar er gaan volgens hem nog steeds weinig patiënten van zuid naar noord. Waarom is dat? “Nou”, zei Gommers, “het Noorden is wel heel ver weg”. Ooooh, dat is dus het probleem! Ze hebben gewoon geen zin om die zieken ‘helemaal’ naar het noorden te vervoeren. Zo vat ik het tenminste op.

Van Rossem kaatste terug dat in Nederland niets ver weg is. Daar heeft hij gelijk in. Maar Gommers geeft dus nu ineens de schuld niet meer aan de noordelijke ziekenhuizen, maar aan de afstand. Hij lijkt terug te krabbelen, een ander standpunt in te nemen. Sterker nog: hij vertelt gewoon iets heel anders dan dat ‘ie eerst deed. Had ‘ie ook best even openlijk zijn excuses mogen aanbieden aan deze ziekenhuizen.

“Het noorden is te ver weg.” Een oude gewoonte om het noorden overal buiten te kunnen houden. Krijg zo’n gewoonte er maar eens uit…

Coronacolumn #47: Koningsdag

Gisteren was het Koningsdag en dat werd binnen gevierd. De laatste keer dat de Koninklijke Familie het thuis vierde was in 2001. Toen kwam het ook al door een ziekte. Maar dan onder vee. Mond-en-klauwzeer. De familie zou toen naar Drenthe gaan, maar dat werd afgelast. De mensen mochten toen wel de straat op en gingen in plaats van naar Drenthe, massaal naar Amsterdam. Het werd een zootje.

Dit jaar moest het hele land thuis blijven. Voor de Koning was het de uitgelezen kans om zijn verjaardag in de huiselijke kring te vieren. Maar echte rust heeft hij niet gehad. Hij gaf een landelijk toespraakje en was verder de hele dag zichtbaar, door middel van videobellen bijvoorbeeld. Er werden de hele dag filmpjes van hun videobelsessies op internet geplaatst. Amalia belde over paarden met Anky van Grunsven, en Alexia samen met haar moeder met Enzo Knol over vloggen. Door deze filmpjes is onze behoefte aan het af en toe zien van de Koninklijke familie ook weer even bevredigd. Ze waren gewoon aanwezig, maar dan virtueel. Het zag er eigenlijk best gezellig uit. Niet gedacht dat ik dat ooit zou zeggen van iets kils als videobellen.

Ikzelf zat ook de hele tijd thuis, op een klein fietstochtje na. Eigenlijk zat ik in de tuin, want het was wel prachtig weer. Wat dat betreft was het ook wel een beetje balen dat er geen feest werd gevierd in stad en dorp. Ik herinner mij de jaren dat ik zat de kleumen op een kleedje. Als kind verkocht ik ieder jaar wel spullen op de plaatselijke vrijmarkt, maar ik weet niet anders dan dat het ontzettend koud was. Het regent niet vaak, maar het is tijdens Koningsdag wel vaak bewolkt en fris. En net nu het op sommige plaatsen zelfs ‘warm’ werd (20 graden of meer), moesten we allemaal binnen blijven.

Nieuwerwets weer door klimaatverandering in nieuwe tijden. ’t Is me wat. Hoe zal het volgend jaar gaan? Ik zie niet gebeuren dat Wim-Lex met iedereen die dat maar wil een hoge vijf gaat doen. Dat vaccin voor de veroorzaker van dit sobere feestgevier is er dan vast nog niet. Maar zou er met gepaste maatregelen wel weer een bezoek aan een stad mogelijk zijn? We zijn dan natuurlijk ook een jaar verder. Als het anderhalve meter van elkaar verwijderd zijn dan nog zo speelt als nu, zijn we er veel meer aan gewend. We hebben vast oplossingen bedacht en vinden het nieuwe normaal tegen die tijd niet nieuw meer.

Dat werd gisteren overigens steeds herhaald. Koningsdag op de manier van het nieuwe normaal. Maar waarom noemen we dat zo? Het is toch niet normaal? Het is vooral nieuw. Normaal wordt het pas als het een paar jaar aanhoudt. Maar dan is het niet nieuw meer. Nou ja. Hopelijk komt het niet zover en was deze Koningsdag een uiteindelijk best knusse uitzondering.