Coronacolumn #54: Vrijheid

De vijfde mei. Bevrijdingsdag. Toen de crisis net begonnen was, zo rond half maart, schreven fanatieke Twitteraars dat het zo mooi zou zijn als Bevrijdingsdag dit jaar samen zou vallen met de dag dat we bevrijd zouden worden van corona. Dat leek mij toen ook wel mooi. Wat een onwetendheid.

Misschien is het op 5 mei volgend jaar wel mogelijk? Ik durf er geen uitspraken over te doen. Maar vandaag geen Bevrijdingsfestivals, en geen Prinsengrachtconcert met veel publiek op de televisie. En gisteren, tijdens Dodenherdenking, maar enkele mensen op de Dam. Een bijna angstaanjagende leegte op dat, op deze manier oneindig groot lijkende, Amsterdamse plein. Meer duiven dan mensen. En meeuwen, die tijdens de twee minuten stilte even van zich lieten horen.

Maar toch is het ook verbindend, zoals Koning Willem-Alexander in zijn toespraak zei. Het was een bijna lege Dam, maar in feite beleefden heel veel mensen de Dodenherdenking mee. Op die manier stonden we volgens de Koning toch samen. Die speech was overigens historisch, net als de hele vorm van de herdenking. Een staatshoofd heeft nog nooit op deze manier van zich laten horen, in de voorgaande drieënzeventig keer dat we herdacht hebben. Dat de Koning ging speechen, stond overigens wel al op de planning voordat de coronacrisis uitbrak. Al zal de inhoud vast en zeker van een heel andere aard zijn geweest.

Aan het begin van zijn toespraak sprak de Koning even over de situatie van nu. Dat onze vrijheid ons nu ook voor een deel afgenomen is. Daarin sprak hij verstandige woorden, omdat hij de vergelijking met de Tweede Wereldoorlog enigszins onderuit haalde. Hij zei dat “de keuze van het inleveren van vrijheid in de oorlog voor ons werd gemaakt. Nu maken we zelf een keuze, in belang van leven en gezondheid.” Mooie en ware woorden. Toch haalde hij ook aan dat we sinds de Tweede Wereldoorlog nooit meer zoveel vrijheid hebben moeten inleveren.

Ook bijzonder was dat de Koning eindelijk erkende dat de rol van zijn overgrootmoeder Wilhelmina in de oorlog belachelijk was. Niet met zoveel woorden, maar hij bedoelde het wel. Dit is nimmer gezegd en hier zijn sommige mensen soms nog steeds boos over. Goed dat hij dat wel zegt, dat hebben oma Juliana en moeder Beatrix nooit gedurfd.

Vandaag is het Bevrijdingsdag. De vijfenzeventigste. Deze dag gaan we dus niet op festivals doorbrengen, maar binnen. Is dat erg? Nee, dat vind ik niet. Binnen mogen we namelijk alles doen wat we willen. We mogen naar de radio luisteren. Dat was in de oorlog op den duur verboden. We mogen de boeken lezen die we willen. We mogen op internet onze mening verkondigen. Wat een vrijheid!

En we mogen zelfs, mits we ons aan de regels houden, een stukje wandelen. En volgend jaar, als we zesenzeventig jaar bevrijd zijn, mogen we misschien nog veel meer. Wat een vooruitzicht!

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit /  Bijwerken )

Google photo

Je reageert onder je Google account. Log uit /  Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit /  Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit /  Bijwerken )

Verbinden met %s